Connect with us

Articles

45ኛው የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ሻምፒዮና በመከላከያ የበላይነት ተጠናቀቀ

Published

on

Team trophy winner - Defense

ከረቡዕ ሚያዝያ 12-16/2008 ዓ.ም. በአዲስ አበባ ስታድየም ተካሂዶ ፍፃሜ ያገኘው 45ኛው የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ሻምፒዮና ያለፉት አምስት ቀናት ውሎ ብዛት ያላቸው የማጣሪያና ፍፃሜ ውድድሮችን ያሳየን ሲሆን ቀጣዩ ዘገባም ያለፉትን አምስት ቀናት የውድድሩ አበይት ክንውኖች ጠቅለል አድርጎ ለማሳየት ይሞክራል፡፡

በውድድሩ መክፈቻ ዕለት (ሚያዝያ 12) ከቀኑ ስምንት ሰዓት አንስቶ የተለያዩ የሜዳ ላይ እና የመም (ትራክ) ተግባራት ማጣሪያና ፍፃሜ ውድድሮች የተካሄዱ ሲሆን አመሻሽ ላይ ሊካሄድ ፕሮግራም ተይዞለት የነበረው የመክፈቻ ስነስርዓት በጋምቤላ ክልል ሕይወታቸውን በአሰቃቂ ጭፍጨፋ ላጡት ወገኖች የታወጀውን ይፋዊ የሀዘን ቀን በማክበር እንዲሰረዝ ተደርጓል፡፡

አብዛኛዎቹ ውድድሮች በማያቋርጥ ዝናብ ታጅበው በተከናወኑበት የመክፈቻው ዕለት በጉጉት ይጠበቅ የነበረው ብቸኛው የመም (ትራክ) ውድድር የሴቶች 10000ሜ. የፍፃሜ ፉክክር ሲሆን ከምሽቱ 1፡20 ሲል ጀምሮ ተካሂዶ የኦሮሚያ ፖሊስ ክለብ አትሌት የሆነችው ሹሬ ደምሴ በ33፡24.47 አሸናፊ ሆናበታለች፡፡ ከስድስተኛው ዙር አንስታ የፊት መሪነቱን ስፍራ የተቆጣጠረችው ሹሬ በመሀል ቦታውን የለቀቀችው ለሁለት ዙር (14ኛው እና 15ኛው ዙር ላይ) ብቻ ሲሆን ውድድሩን በአሸናፊነት እስክትጨርስ ድረስም ፍጥነቷን እየቀያየረች በመጨረሻዎቹ ሁለት ሺህ ሜትሮች ውስጥ የቅርብ ተፎካካሪዎቿን ቁጥር ወደአምስት ልትቀንስ ችላለች፡፡ ውድድሩ ሊጠናቀቅ አምስት መቶ ሜትር ያህል ሲቀረው የፌደራል ፖሊሷ የኔነሽ ጥላሁን ወደፊት በመምጣት የሹሬን አቅም ለመፈታተን ብትሞክርም ሹሬ በመጨረሻዎቹ 150 ሜትሮች ውስጥ የጨመረችውን ፍጥነት መቋቋም ሳትችል ቀርታለች፡፡ ሹሬ ውድድሩን በ33፡24.47 በአሸናፊነት ስትጨርስ የፌደራል ፖሊሷ የኔነሽ ጥላሁን (33፡26.36) እና የኢትዮጵያ ንግድ ባንኳ አያንቱ ኢዶሳ (33፡31.04) ሁለተኛ እና ሶስተኛ በመሆን የብር እና ነሐስ ሜዳልያ ተሸላሚ ሆነዋል፡፡

ሹሬ ደምሴ

ሹሬ ደምሴ

በዕለቱ በተከናወኑት የሜዳ ላይ ተግባራት የፍፃሜ ውድድሮች በሴቶች አሎሎ ውርወራ የመከላከያዋ አመለ ይበልጣል፣ በወንዶች ስሉስ ዝላይ የመከላከያው አዲር ጉር፣ በሴቶች ከፍታ ዝላይ የኢትዮጵያ ንግድ ባንኳ አሪያት ዲቦ እንዲሁም በወንዶች ጦር ውርወራ የመከላከያው ኡቶ ኡኬሎ አሸናፊ ሆነዋል፡፡

ሶስት የሜዳ ላይ እና አምስት የመም ላይ ተግባራት የፍፃሜ ውድድሮች በተከናወኑበት የውድድሩ የሁለተኛ ቀን ውሎ የተመልካችን ትኩረት አግኝቶ የነበረው ከማለዳው ሶስት ሰዓት ጀምሮ የተካሄደው የወንዶች 10000ሜ. የፍፃሜ ውድድር ሲሆን የትራንስ ኢትዮጵያው አባዲ ሀዲስ በርቀቱ ለመጀመሪያ ግዜ ባደረገው ተሳትፎ እንደ ኢብራሂም ጄይላን እና ኢማነ መርጋን ከመሳሰሉት ስመ ጥር አትሌቶች ልቆ ሻምፒዮን ለመሆን በቅቷል፡፡ በመሪነቱ ስፍራ ላይ የተለያዩ አትሌቶች እየተፈራረቁ እጅብ ብለው ሲሮጡ የቆዩበትን ፉክክር በ13ኛው ዙር ቦንሳ ዲዳ የመሪነቱን ስፍራ በመያዝ ሲያፈጥነው ኢማነ መርጋ እና ሌሎች ሰባት አትሌቶች ተከትለው የወጡ ሲሆን ከዛ በፊት ለሶስት ዙር ያህል በፊት መሪነቱ ስፍራ ላይ ብቅ ብሎ የነበረው ኢብራሂም ጄይላን ተቆርጠው ወደኋላ ለመቅረት ከተገደዱት መካከል ነበር (ከአራት ዙር በኋላም አቋርጧል)፡፡ ውድድሩ ሊጠናቀቅ ስምንት ዙር ሲቀር ፍቃዱ ሀፍቱ በጣም በፈጠነ አሯሯጥ በፊት መሪነቱ ስፍራ ላይ ይፎካከሩ የነበሩትን ጥቂት አትሌቶች ለመበታተን የሞከረ ሲሆን ይህን ሙከራውንም በቀጣዮቹ ሁለት ዙሮች አጠናክሮ በመቀጠል የመጨረሻዎቹ አምስት ዙሮች ፉክክር በእርሱ እና በመጨረሻ ለአሸናፉነት በበቃው አባዲ ሀዲስ መካከል እንዲሆን አድርጓል፡፡ ኢማነ መርጋ ውድድ ሊያልቅ 2000ሜ. ሲቀረው አቋርጦ ወጥቷል፡፡ ሶስት ዙር ሲቀር በመሪነቱ ደረጃ ላይ የነበረው ፍቃዱ እግር በእግር ሲከተለው በነበረው አባዲ ሀዲስ የተቀደመ ሲሆን በቀሪዎቹ ዙሮችን በእርሱና በፍቃዱ መካከል የነበረውን ልዩነት እያሰፋ በመሄድ በ28፡43.11 አንደኛ ሆኖ ጨርሷል፡፡ የተክለብርሀን አምባዬ ክለብን ወክሎ የተወዳደረው ፍቃዱ ሀፍቱ በ28፡49.00 የኦሮሚያ ክልልን ወክሎ የሮጠው ቦንሳ ዲዳ በ28፡49.72 የብር እና ነሐስ ሜዳልያ የሚያስገኙትን ደረጃዎች ይዘው አጠናቀዋል፡፡ ከዚህ በፊት በታዳጊ እና ወጣቶች 5000ሜ. ውድድሮች ላይ ተሞክሮ እንደነበረው የጠቀሰው አባዲ ሀዲስ ከድሉ በኋላ በሰጠው አስተያየት ‹‹ይህ ውድድር በ10000ሜ. የመጀመሪያ ተሳትፎዬን ያደረግኩበት ነው፡፡ የገባሁት በርቀቱ ያለኝን አቅም ለማየት የነበረ ቢሆንም ለማሸነፍ በቅቻለሁ፡፡ በዚህም በጣም ተደስቻለሁ፡፡ ይህን ስኬት ለማስጠበቅ ወደፊትም ጠንክሬ እሰራለሁ›› ብሏል፡፡

በሁለተኛው ቀን በተደረጉ ሌሎች የመም ላይ የፍፃሜ ውድድሮች በ800ሜ. ወንዶች የብሔራዊ ቡድን አትሌት የሆነው ባጫ ሞርካ በ1፡48.00 በሴቶች ትግስት ከተማ ከኦሮሚያ በ2፡04.65 አሸናፊዎች ሲሆኑ በ100ሜ. ሴቶች ፅጌ ከበደ (12.09) ከኦሮሚያ በወንዶች በድሩ መሐመድ (10.48) ከመከላከያ ድል አድርገዋል፡፡ በዕለቱ በተከናወኑት የሜዳ ላይ ተግባራት የፍፃሜ ፉክክሮች በሴቶች ርዝመት ዝላይ ኝቦሎ ኡጉዳ ከመከላከያ፣ በወንዶች ዲስከስ ውርወራ ማሙሽ ታየ ከሲዳማ ቡና፣ በወንዶች ምርኩዝ ዝላይ ሳምሶን በሻህ ከመከላከያ የወርቅ ሜዳልያ አሸናፊዎች ሆነዋል፡፡

በሻምፒዮናው የሶስተኛ ቀን ውሎ በሜዳ ላይ ተግባራት የወንዶች አሎሎ ውርወራ እና ርዝመት ዝላይ የፍፃሜ ውድድሮች የተከናወኑ ሲሆን፡፡ በሁለቱም ፆታዎች የ400ሜ. እና 400ሜ መሰናክል የፍፃሜ ፉክክሮችም ተካሂደዋል፡፡ በ400ሜ. ሴቶች የኢትዮጵያ ንግድ ባንኳ ትግስት ታማኙ በወንዶች የኦሮሚያው አብዱራህማን አብዱ አሸናፊዎች ሆነዋል፡፡

የሴቶች 3000ሜ. መሰናክል የሻምፒዮናው አራተኛው ቀን ዋነኛ የትኩረት ማዕከል የነበረ ሲሆን የፌደራል ማረሚያ ቤቶች አትሌት የሆነችው ወይንሸት አንሳ ውድድሩን በአሸናፊነት አጠናቃለች፡፡ የኢትዮጵያ ኤሌክትሪኳ ብርቱካን አዳሙ እና አማራ ክልልን ወክላ የቀረበችው አገሬ በላቸው የብር እና ነሐስ ሜዳልያ ደረጃዎችን አግኝተዋል፡፡ በርቀቱ የለንደን ኦሊምፒክ የፍፃሜ ተፎካካሪ የነበረችው የመከላከያዋ እቴነሽ ዲሮ አራተኛ ወጥታለች፡፡ የሴቶች 3000ሜ. መሰናክል ተወዳዳሪዎቹ የውድድሩ አዘጋጆች የውሀ መሰናክሉን በውሃ ባለመሙላት በፈጠሩት ስህተት ምክንያ ለሶስት ሰዓት ያህል እሟሟቁ ለመቆየትና አቅማቸውን ለመጨረስ የተገደዱ ሲሆን የውድድሩ አሸናፊ የሆነችው ወይንሸት አንሳ ከውድድሩ በኋላ በሰጠችው አስተያየትም ‹‹የመጀመሪያ ዕቅዴ የነበረው ውድድሩን በፈጣን ሰዓት ጭምር ማሸነፍ ነበር ነገር ግን በውድድሩ አዘጋጆች ስህተት ምክንያት ለረጅም ሰዓት በማሟሟቅ ከውድድሩ በፊት ሀይላችንን ለመጨረስ ተገደናል፡፡ ውድድሩን ለሚቀጥለው ቀን እንዲያዘዋውሩልን ሁሉ ጠይቀን ተቀባይነት አላገኘንም፡፡ በዚህም ምክንያት ወደውድድሩ ስገባ አቋርጬ እንዳልወጣ ሁሉ ፈርቼ ነበር፡፡ የአሸናፊነቱን ደረጃ ማግኘት በመቻሌ ደስተኛ ነኝ›› ብላለች፡፡  

በሻምፒዮናው የመዝጊያ ዕለት ብዛት ያላቸው የፍፃሜ ውድድሮች የተከናወኑ ሲሆን ከነዚህም መካከል የሁለቱም ፆታዎች የ5000ሜ. እና 1500ሜ. እንዲሁም የወንዶች 3000ሜ. መሰናክል ፉክክሮች ተጠባቂዎች ነበሩ፡፡

ታፈሰ ሰቦቃ

ታፈሰ ሰቦቃ

በወንዶች 3000ሜ. መሰናክል የመጀመሪያዎቹን ሶስት ደረጃዎች ይዘው ባጠናቀቁት አትሌቶች መካከል የነበረው ፉክክር የተመልካችን ቀልብ የሳበ የነበረ ሲሆን በውድድሩ የመጨረሻ ዙር ላይ ጫላ በዩ ቀድሞ በመውጣት ለማሸነፍ ያደረገው ሙከራ ታፈሰ ሰቦቃ ከመጨረሻው መሰናክል በኋላ ባሳየው ድንቅ የአጨራረስ ብቃት ስኬታማ ሳይሆን ቀርቷል፡፡ የመከላከያው ታፈሰ ሰቦቃ ውድድሩን በቀዳሚነት በመጨረስ ያለፈው ዓመት አሸናፊነቱን ሲያስጠብቅ የብሔራዊ ቡድን አጋሮቹ የሆኑት እና ኦሮሚያ ክልልን ወክለው የቀረቡት ጫላ ባዩ እና ጅግሳ ቶሎሳ ሁለተኛ እና ሶስተኛ ሆነው አጠናቀዋል፡፡ ታፈሰ ከውድድሩ በኋላ ‹‹ለዚህ ውድድር ትኩረት ሰጥቼ እንደመዘጋጀቴ ማሸነፍን ካልሆነም ከአንድ እስከ ሶስት ባሉት ደረጃዎች ውስጥ ማጠናቀቅን ጠብቄ ነበር፡፡ የመጀመሪያው እቅዴን ማሳካት ችያለሁ፡፡ ከዚህ በኋላ ጠንክሬ በመስራት በኦሊምፒክ ውድድር ላይ ተሳታፊ መሆን የሚያስችለኝን ሰዓት ለማምጣት እሞክራለሁ›› ብሏል፡፡

ጌታነህ ሞላ

ጌታነህ ሞላ

በወንዶች 5000ሜ. ከውድድሩ በፊት የአሸናፊነቱ የቅድሚያ ግምት ለመከላከያዎቹ ሙክታር እድሪስ እና ጌታነህ ሞላ ተሰጥቶ የነበረ ሲሆን ጌታነህ የተሰጠውን ግምት ዕውን በማድረግ ያለፈው ዓመት ሻምፒዮንነቱን ክብር ማስጠበቅ ችሏል፡፡ ከድሉ በኋላም ‹‹ያለፈው ዓመት ሻምፒዮንነት ክብሬን ማስጠበቅ እፈልግ ነበር ፍላጎቴ ማሳካት በመቻሌም በጣም ደስ ብሎኛል›› ብሏል፡፡ መጠባበቅ በበዛበትና ዝግ ባለ ፍጥነት ታጅቦ በተካሄደው የሴቶች 5000ሜ. ዴራ ዲዳ ከኦሮሚያ ቀዳሚ ሆና አጠናቃለች፡፡

ደራ ዲዳ

ደራ ዲዳ

በ1500ሜ. ሴቶች የኦሮሚያ ክልልን ወክለው የቀረቡት አትሌቶች በበሱ ሳዶ መሪነት ከአንደኛ እስከ ሶስተኛ ያሉትን ደረጃዎች ተቆጣጥረው ማሸነፍ ችለዋል፡፡ አሸናፊዋ በሱ ሳዶ ከውድድሩ በኋላ በሰጠችው አስተያየት ‹‹ከአሸናፊነቱ በተጨማሪ የሻምፒዮናውን ሪኮርድ ለማሻሻል የነበረኝን ዕቅድም ማሳካት በመቻሌ ደስ ብሎኛል›› ብላለች፡፡ የ1500ሜ. የወንዶቹ ፉክክር ከመጀመሪያው እስከመጨረሻው መርቶ የጨረሰው የኦሮሚያ ፖሊሱ አማን ወጤ ‹‹ተፎካካሪዎቼን እስከመጨረሻው ይዤ ብሔድ የአጨራረስ ሩጫ ላይ ልቸገር እንደምችል በማሰቤ በተለያዩ ዓለም አቀፍ ውድድሮች ላይ ከአሯሯጮች (ፔስ ሜከሮች) ጋር በመሮጥ ያካበትኩትን ልምድ በመጠቀም ውድድሩን ከመጀመሪያ አንስቶ በርቀት ለመምራት ወሰንኩ፡፡ ውሳኔዬም (የተጠቀምኩት ታክቲክ) ውጤታማ አድርጎኛል›› ብሏል፡፡ አማን የውድድሩ አዘጋጆች በተከታታይ ሶስት ቀናት ሶስት ውድድሮችን እንዲያደርጉ ማስገዳደቸው እንዳላስደሰተውም ሳገልፅ አላለፈም፡፡

አማን ወጤ

አማን ወጤ

በአዲስ መልክ ተደራጅቶ ወደስራ እንዲገባ የተደረገው የኢትዮጵያ ፀረ አበረታች መድሀኒት ኮሚቴ በሻምፒዮናው ላይ ለመጀመሪያ ግዜ የምርመራ ናሙናዎችን የወሰደ ሲሆን የናሙናዎቹ ምርመራም የዋዳ ብቃት ማረጋገጫ ሰርተፊኬት ባለው የዶሀ ላቦራቶሪ እንደሚደረግ ታውቋል፡፡

ውድድሩ ሲጠናቀቅ ሁለት እና ከዛ በላይ የወርቅ ሜዳልያ ላሸነፉ እንዲሁም ሪኮርድ ላሻሻሉ ሽልማቶች የተበረከቱ ሲሆን ኢትዮጵያ ንግድ ባንኳ ትግስት ታማኙ በ200ሜ.፣ 400ሜ. እና 4X400ሜ. ሶስት የወርቅ ሜዳልያ በማግኘት፣ የመከላከያዋ ኝቦሎ ኡጉዳ በርዝመትና ስሉስ ዝላይ፣ የመከላከያው አዲር ጉር በርዝመትና ስሉስ ዝላይ፣ የመከላከያው በድሩ መሐመድ በ100ሜ. እና 200ሜ.፣ የኦሮሚያው አብዱራህማን አብዲ በ400ሜ. እና 4X400ሜ.፣ የኦሮሚያው አበበ ጫላ በ400ሜ. መሰናክል እና 4X400ሜ. ሁለት ወርቅ በማግኘት የሳምሰንግ ኦዲዮ ፕሌየር ተሸላሚ ሆነዋል፡፡

አመለ ይበልጣል በአሎሎ ውርወራ፣ አሪያት ዲቦ በከፍታ ዝላይ፣ ኝቦሎ ኡጉዳ በርዝመት ዝላይ፣ አዲር ጉር በስሉስ ዝላይ፣ ብሩክ አብርሀም በመዶሻ ውርወራ እና በሱ ሳዶ በ1500ሜ. ሪኮርድ በማሻሻል የተሸለሙ አትሌቶች ሆነዋል፡፡ በድምር ውጤት መከላከያ የሁለቱንም ፆታዎች እንዲሁም የአጠቃላይ አሸናፊነትን ዋንጫዎች ጠራርጎ ወስዷል፡፡

የ45ኛው የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ሻምፒዮና የፍፃሜ ውድድር ውጤቶች

ዕለት አንድ (12/08/2008)

አሎሎ ውርወራ – ሴት

1ኛ አመለ ይበልጣል (መከላከያ) 13.53

2ኛ ዙርጋ ኡስማን (ሲዳማ ቡና) 12.70

3ኛ መሰረት ከበደ (መከላከያ) 11.71

ስሉስ ዝላይ – ወንድ

1ኛ አዲር ጉር (መከላከያ) 15.33

2ኛ ሰለሞን ፍቃዱ (ኦሮሚያ) 14.99

3ኛ ጌቱ ደቀባ (ፌደራል ማረሚያ) 14.99

ከፍታ ዝላይ – ሴት

1ኛ አሪያት ዲቦ (ኢት/ንግድ ባንክ) 1.73

2ኛ ኩት ኡቻን (መከላከያ) 1.61

3ኛ አጀዳ አመድ (መከላከያ) 1.53

ጦር ውርወራ – ወንድ

1ኛ ኡቶ ኡኬሎ (መከላከያ) 67.27

2ኛ አቡ ጉዮ (ኦሮሚያ) 58.86

3ኛ ሽፈራው ሾዋካ (ሲዳማ ቡና) 58.73

10000ሜ. – ሴት

1ኛ ሹሬ ደምሴ (ኦሮሚያ ፖሊስ) 33፡24.47

2ኛ የኔነሽ ጥላሁን (ፌደራል ፖሊስ) 33፡26.36

3ኛ አያንቱ ኢዶሳ (ኢት/ንግድ ባንክ) 33፡31.04

ዕለት ሁለት (13/08/2008)

10000ሜ. –  ወንድ

1ኛ አባዲ ሀዲስ (ትራንስ ኢትዮጵያ) 28፡43.11

2ኛ ፍቃዱ ሀፍቱ (ተ/ብርሀን አምባዬ) 28፡49.00

3ኛ ቦንሳ ዲዳ (ኦሮሚያ) 28፡49.72

ርዝመ ዝላይ – ሴት

1ኛ ኝቦሎ ኡጉዳ (መከላከያ) 5.83

2ኛ አሪያት ዲቦ (ኢት/ንግድ ባንክ) 5.69

3ኛ ነህምያ መለሰ (ኦሮሚያ) 5.66

ዲስከስ ውርወራ – ወንድ

1ኛ ማሙሽ ታየ (ሲዳማ ቡና) 38.82

2ኛ አዲሱ ተስጌራ (ኦሮሚያ) 38.68

3ኛ ደስታ አበራ (ኦሮሚያ) 38.43

ምኩዝ ዝላይ – ወንድ

1ኛ ሳምሶን በሻህ (መከላከያ) 4.20

2ኛ መዝገቡ ቢራራ (መካለከያ) 4.00

3ኛ ተስፋዬ ለማ (ኦሮሚያ ፖሊስ) 3.50

800ሜ. – ወንድ

1ኛ ባጫ ሞርካ (ብሔራዊ) 1፡48.00

2ኛ አዲሱ ግርማ (ኦሮሚያ ፖሊስ) 1፡48.32

3ኛ ዮብሰን ግርማ (ኦሮ/ውሀ ስራዎች) 1፡48.63

800ሜ. – ሴት

1ኛ ትዕግስት ከተማ (ኦሮሚያ) 2፡04.65

2ኛ ድንቄ ፈርዴሳ (ኦሮሚያ) 2፡06.19

3ኛ ሊዲያ መለሰ (መከላከያ) 2፡06.50

100ሜ. – ሴት

1ኛ ፅጌ ከበደ (ኦሮሚያ) 12.09

2ኛ ኤቢሴ ከበደ (ጥሩነሽ ዲባባ) 12.15

3ኛ አማረች ዛጎ (ደቡብ) 12.28

100ሜ. – ወንድ

1ኛ በድሩ መሐመድ (መከላከያ) 10.48

2ኛ አብዱክሰታር ከማል (ኦሮሚያ) 10.56

3ኛ ብርሀን ከፍያለው (ኦሮሚያ) 10.81

ዕለት ሶስት (14/08/2008)

ኦሎ ውርወራ – ወንድ

1ኛ ዘገየ ሞጋ (ሲዳማ ቡና) 15.10

2ኛ ጆን ኦባንግ (መከላከያ) 12.84

3ኛ እስክንድር ደምሴ (ፌደራል ፖሊስ) 11.74

ርዝመት ዝላይ – ወንድ

1ኛ አዲር ጉር (መከላከያ) 7.11

2ኛ ስርካ ቱኬ (ኦሮሚያ) 7.09

3ኛ በርናባስ ሰለሞን (ደቡብ) 7.01

400ሜ. – ሴት

1ኛ ትዕግስት ታማኙ (ኢት/ንግድ ባንክ) 53.97

2ኛ ዝናሽ ተስፋዬ (ጥሩነሽ ዲባባ) 55.13

3ኛ ወርቅነሽ መለሰ (ሲዳማ ቡና) 55.38

400ሜ. – ወንድ

1ኛ አብዱራህማን አብዱ (ኦሮሚያ) 46.42

2ኛ ገመቹ አለሙ (ኦሮሚያ) 46.82

3ኛ ቀነኒሳ ኃይሉ (ኦሮሚያ ማረሚያ) 47.15

400ሜ. መሰናክል – ሴት

1ኛ ትግስት ከበደ (ኦሮሚያ) 59.90

2ኛ ደሜ አቡ (ኦሮሚያ) 1፡01.59

3ኛ ትዝታ ደምሴ (ጥሩነሽ ዲባባ) 1፡02.59

400ሜ. መሰናክል – ወንድ

1ኛ አበበ ጫላ (ኦሮሚያ) 51.88

2ኛ ከድር ሽባ (መከላከያ) 52.27

3ኛ መርዕድ አለሙ (መከላከያ) 52.62

ዕለት አራት (15/08/2008)

ዲስከስ ውርወራ – ሴት

1ኛ መርሲት ገ/እግዚአብሔር (ኢት/ንግድ ባንክ) 39.31

2ኛ አልማዝ ንጉሴ (መከላከያ) 37.38

3ኛ ዘውዲቱ መሐመድ (መከላከያ) 35.65

ስሉስ ዝላይ – ሴት

1ኛ ኝቦሎ ኡጉዳ (መከላከያ) 12.75

2ኛ አሪያት ዲቦ (ኢት/ንግድ ባንክ) 12.45

3ኛ ኩት ኡቻን (መከላከያ) 12.38

100ሜ. መሰናክል – ሴት

1ኛ ምህረት ታምራት (ፌደራል ማረሚያ) 14.48

2ኛ ዲቦራ ሚልኬሳ (መከላከያ) 15.00

3ኛ ሂርጴ ዲሪብሳ (ኦሮሚያ) 15.12

110ሜ. መሰናክል – ወንድ

1ኛ በኃይሉ አለምሸት (መከላከያ) 14.31

2ኛ ኃይለየሱስ እሸቱ (ኦሮሚያ) 14.33

3ኛ ሄኖክ ማስረሻ (መከላከያ) 14.74

3000ሜ. መሰናክል – ሴት

1ኛ ወይንሸት አንሳ (ፌደራል ማረሚያ) 10:05.03

2ኛ ብርቱካን አዳሙ (ኢት/ ኤሌክትሪክ) 10፡06.35

3ኛ አገሬ በላቸው (አማራ ክልል) 10፡07.83

4ኛ እቴነሽ ዲሮ (መከላከያ) 10:10.44

ዕለት አምስት (16/08/2008)

መዶሻ ውርወራወንድ

1ኛ ብሩክ አብርሀም (ኦሮሚያ) 48.16

2ኛ ቴራም ሀብቴ (ፌደራል ማረሚያ) 43.23

3ኛ ሀይሌ ወረደ (መከላከያ) 39.50

እርምጃ ሴት

1ኛ 0፡00.00

2ኛ 0፡00.00

3ኛ 0፡00.00

20 ኪ.ሜ. እርምጃ ወንድ

1ኛ ዮናስ አየለ (ሲዳማ ቡና) 1፡32.09

2ኛ ዮሐንስ አልጋው (ፌደራል ማረሚያ) 1፡33.04

3ኛ ቢራራ አለም (አማራ) 1፡33.45

3000 ሜትር መሠ. – ወንድ

1ኛ ታፈሰ ሰቦቃ (መከላከያ) 8፡38.58

2ኛ ጫላ ባዩ (ኦሮሚያ) 8፡39.68

3ኛ ጅግሳ ቶሎሳ (ኦሮሚያ) 8፡41.37

ከፍታ ዝላይወንድ

1ኛ በቀለ ለሚ (ኦሮሚያ) 2.00

2ኛ ገመቹ ታምሩ (መከላከያ) 1.90

3ኛ ጋርዊች አስ (መከላከያ) 1.90

ጦር ውርወራሴት

1ኛ ሕይወት ግርማ (ኢትዮ/ንግድ ባንክ) 44.30

2ኛ ሹራ ኡቱራ (ኦሮሚያ) 44.28

3ኛ አልማዝ ንጉሴ (መከላከያ) 41.69

5000 ሜትርሴት

1ኛ ደራ ዲዳ (ኦሮሚያ) 16፡09.06

2ኛ ቅድሳን አለማ (መስፍን ኢንጂነሪንግ) 16፡15.72

3ኛ መስከረም ማሞ (ኦሮሚያ ፖሊስ) 16፡17.14

200 ሜትርሴት

1ኛ ትግስት ታማኙ (ኢትዮ/ንግድ ባንክ) 24.00

2ኛ አማረች ዛጎ (ደቡብ) 24.55

3ኛ ሽንብራ መኮንን (መከላከያ) 24.82

200 ሜትርወንድ

1ኛ በድሩ መሐመድ (መከላከያ) 20.92

2ኛ አብዱልሰታር ከማል (ኦሮሚያ) 21.09

3ኛ ገመቹ አለሙ (ኦሮሚያ) 21.31

4X100 ሜትርሴት

1ኛ መከላከያ 48.32

2ኛ ኦሮሚያ 48.53

3ኛ ኢትዮ/ንግድ ባንክ 49.15

4X100 ሜትርወንድ

1ኛ ኦሮሚያ 41.09

2ኛ መከላከያ 41.64

3ኛ ኢትዮ/ንግድ ባንክ 42.10

1500 ሜትርወንድ

1ኛ አማን ወጤ (ኦሮሚያ ፖሊስ) 3፡40.32

2ኛ ተሬሳ ቶሎሳ (ኦሮሚያ) 3፡40.81

3ኛ ዘመኑ አዲስ (አማራ) 3፡41.15

5000 ሜትርወንድ

1ኛ ጌታነህ ሞላ (መካላከያ) 0፡00.00

2ኛ ደጀኔ ደበላ (ኦሮሚያ) 0፡00.00

3ኛ ሰለሞን ቢራጋ (ደቡብ) 0፡00.00

1500 ሜትርሴት

1ኛ በሱ ሳዶ (ኦሮሚያ) 4፡08.16

2ኛ ፋንቱ ወርቁ (ኦሮሚያ) 4፡11.50

3ኛ አዳነች አንሳ (ኦሮሚያ) 4፡11.74

4X400 ሜትር ሴት

1ኛ ኢትዮ/ንግድ ባንክ 3፡43.03

2ኛ መከላከያ 3፡43.85

3ኛ ኦሮሚያ 3፡45.06

4X400 ሜትር ወንድ

1ኛ ኦሮሚያ 3፡09.95

2ኛ ኦሮ/ውሀ ስራዎች 3፡12.86

3ኛ መከላከያ 3፡13.64

Continue Reading
1 Comment

1 Comment

  1. sileshi

    May 3, 2016 at 12:51 pm

    This is the real story of the 45th Ethiopian athletics Championships. Thank you Bizua!

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Articles

የቶኪዮ 2020 ኦሊምፒክ የኢትዮጵያ የአትሌቲክስ ተሳትፎ ድህረ ምልከታ

Published

on

Medal Winners

በቶኪዮ 2020 ኦሊምፒክ በወረቀት ደረጃ ከውድድሩ መጀመር በፊት ቡድኑ ባመዛኙ በጥሩ ብቃት ላይ የሚገኙ ወጣት አትሌቶችን ስላካተተ ቢያንስ የለመድናቸውን ሁለት ወይም ሶስት የወርቅ ሜዳልያ ድሎች እንደማያሳጣን ተስፋ አድርጌ ነበር፡፡ ሆኖም የሜዳ ላይ ውጤቱ እንደተጠበቀው ሳይሆን ቀርቷል፡፡ ኢትዮጵያ በውጤታማነቷ በምትታወቅበት የአትሌቲክስ ፉክክር በአንድ የወርቅ፣ አንድ የብር፣ እና ሁለት የነሐስ በድምሩ በአራት ሜዳልያዎች ከዓለም 14ኛ ከአፍሪካ 3ኛ ደረጃን ይዛ ጨርሳለች፡፡ ይህም ሁሌም ለአፍሪካ የበላይነት ከምንፎካከራት ኬንያ ጋር ያለን ልዩነት ይበልጥ እንዲሰፋ አድጎታል፡፡ ከቅርብ ግዜ ወዲህ ሌላኛዋ የምስራቅ አፍሪካ ተቀናቃኛችን እየሆነች ከመጣችው ኡጋንዳም አንሰን እንድንገኝ አድርጎናል፡፡ የቶኪዮ ኦሊምፒክ በአትሌቲክሱ ከ1992ቱ የባርሴሎና ኦሊምፒክ ወዲህ ኢትዮጵያ ዝቅተኛ የሜዳልያ ስኬት ያስመዘገበችበትም ሆኖ አልፏል፡፡

አሉታዊ ጎኖች
ቶኪዮ የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ውጤታማነት ፈር ቀዳጅ የሆነው ታላቁ አትሌት ሻምበል አበበ ቢቂላ በ1964 ዓ.ም. በተከታታይ ሁለተኛ የኦሊምፒክ ማራቶን ድሉን የተቀዳጀባት ከተማ ናት፡፡ እናም በቶኪዮ ከተማ በተከናወነው የኦሊምፒክ ውድድር የኢትዮጵያ ልዑካን ቡድን የሱን ክብር የሚያጎሉባቸውን ነገሮች ያደርጋሉ ብዬ ጠብቄ ነበር፡፡ የሆኑት ነገሮች ግን በተለይ በቡድኑ አስተዳዳሪዎች በኩል ፍፁም ኃላፊነት የጎደለውና ከጠበቅኩት በተቃራኒው ነበር፡፡ የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ፌዴሬሽን እና የኢትዮጵያ ኦሊምፒክ ኮሚቴ ከአትሌቶች ምርጫ አንስቶ በቡድኑ የዝግጅት ወቅት በተካረረ ውዝግብ ውስጥ ነበር የከረሙት፡፡ የኦሊምፒክ ቡድኑን የማዘጋጀት እና የመምራት የጋራ ኃላፊነት የነበረባቸው ሁለቱ አካላት ይባስ ብለው ውዝግቡን ቶኪዮ ድረስ ይዘውት ሄደዋል፡፡ ይህ ሁሉ ሲሆን ሁለቱን አካላት በማቀራረብ በትልቁ ውድድር ላይ ያለንን ተሳትፎ እንከን አልባ ማድግ የሚጠበቅባቸውም ተመልካች ከመሆን የዘለለ ሚና አልነበራቸውም። የውዝግቡ አሉታዊ ትሩፋት በአትሌቶች ስነልቦና እና በአጠቃላይ የቡድኑ ውጤት ላይ የበኩሉን ተፅዕኖ ሳያሳርፍ እንዳላለፈ አያጠራጥርም፡፡

እንደ አለመታደል ሆኖ በቶኪዮ ኦሎምፒክ የኢትዮጵያን ልዑካን የመምራት ትልቁ ኃላፊነት የተሰጣቸው ሰዎች ኃላፊነት የጎደላቸው ነበሩ። የስፖርቱ አስተዳደሪዎች ትላልቅ ዓለም አቀፍ ውድድሮች በመጡ ቁጥር በአትሌቶች ምርጫ ዙሪያ የነበረውን ውዝግብ እንዲያቆሙልን እመኝ ነበር። ጭራሽ እራሳቸው ችግር ፈጣሪ ሆነው መገኘታቸው አስደንጋጭ እና አሳሳቢ ጉዳይ ነው፡፡ በመሮጫ መም ወይም በጎዳና ላይ በሚደረጉ ውድድሮች መሸነፍን በስፖርቱ ውስጥ ማሸነፍ እና መሸነፍ ያሉ የነበሩ እና ወደፊትም የሚኖሩ ነገሮች ስለሆኑ በፀጋ መቀበል ይቻላል፡፡ ተወዳዳሪዎቹ ውጤታማ እንዲሆኑ የስነልቦና ጥንካሬን ሊፈጥሩላቸው የሚገቡ ኃላፊዎች የእርስ በርስ ሽኩቻ ተቃራኒውን አሉታዊ ተፅዕኖ ሲያሳርፍ ማየት ግን ፍፁም ተቀባይነት የለውም፡፡ ለነገሩ ከስፖርቱ እድገት ይልቅ የፖለቲካ ግዴታቸው የሚያስጨንቃቸው የስፖርት አመራሮች በበዙባት ሀገር ስፖርቱ እንዲህ የማንም መጫወቻ ሲሆን ማየት አዲስ ነገር አይደለም፡፡  

የስፖርት አመራሮች ከፖለቲካ ተፅዕኖ ነፃ ሆነው ትኩረታቸውን ስፖርቱን በማስፋፋቱ እና ማሳደጉ ላይ አድርገው የሚሰሩ ስለስፖርቱም በቂ እውቀት እና ፍቅሩ ያላቸው ቢሆኑ መልካም ነው፡፡ ለቦታው በሚመጥን እና ኃላፊነቱን በአግባቡ መወጣት በሚችል የስፖርት አመራር የሚመራ የስፖርት ተቋምን መገንባት በተመሳሳይ ሰዓት የሀገር ግንባታን የሚደግፉ ሶስት ነገሮችን ስኬታማ ያደርጋል፡፡ በስፖርት ጤናውን የሚጠብቅ ማሕበረሰብ በመፍጠር በጤናው ሴክተር ላይ የሚኖረውን ጫና ይቀንሳል፣ በሀገር ገፅታ ግንባታ እና በኢኮኖሚው ዕድገት ላይም የበኩሉን ከፍተኛ አስተዋፅኦ ያደርጋል፡፡ በቶኪዮ ላይ የተመለከትናቸው የሀገርን ክብር ዝቅ ያደረጉ ግዴለሽነቶች ተገቢው ትኩረት ተሰጥቷቸው ሊታዩና አጥፊዎቹ ሊጠየቁበት ይገባል፡፡ በመጪዎቹ ዓመታት በሚጠብቁን ዓለም አቀፍ ውድድሮች ላይም የቶኪዮ ኦሊምፒኩን አይነት ሀፍረት እንዳይገጥመን ከወዲሁ ለችግሮቹ መፍትሔ መፈለግ አለበት፡፡

ባለፉት ዓመታት ኦሊምፒክ በመጣ ቁጥር በልዑካን ቡድኑ ውስጥ እየተካተቱ በሕዝብ ገንዘብ የሚዝናኑት የኦሊምፒክ ቱሪስቶች ጉዳይ ዘንድሮም ያልተቀረፈ ችግር ሆኖ ተስተውሏል፡፡ ከሌላው ግዜ በተለየ መልኩ ተጠባባቂ አትሌቶችን ይዞ መጓዝ ይጠይቅ በነበረው ውድድር ላይ አትሌቶቹን ትቶ ምንም የማይሰሩ ሰዎችን ይዞ መሄድ ትልቅ ቀልድ ነው፡፡  

ከሜዳ ውጭ የነበረው ውዝግብ ዋነኛ የትኩረት ማዕከል የነበረ መሆኑ በሜዳ ላይ የነበሩብንን ድክመቶች ሊያስረሳንም አይገባም፡፡ ስድስት የጎዳና ላይ ተወዳደሪዎቻችን እና አንድ የመም ተወዳዳሪ ውድድራቸውን ማቋረጣቸው በቶኪዮ ከታዩት ደካማ ጎኖቻችን መካከል የሚጠቀስ ነው፡፡ ችግሩ በዚህ ምክንያት ነው የተከሰተው ብሎ ለይቶ ለመናገር ባይቻልም ብዙ ግዜ ሲፈትነን ለሚስተዋለው የሞቃታማ ቦታ ውድድር የምናደርጋቸው ዝግጅቶችን መለስ ብሎ መመልከትን የሚጠይቅ ይመስለኛል፡፡ የተጎዳች አትሌትን ወደውድድር እንድትገባ ማድረግ እና በሁለት ደቂቃ ውስጥ ለማቋረጥ መገደዷም የአትሌቶች የጤና ክትትል ላይ ክፍተት እንዳለ የጠቆመን ክስተት ነው፡፡

የኢትዮጵያ ኦሊምፒክ ቡድን ወደውድድር ስፍራው ካቀናበት ግዜ ጀምሮ በቶኪዮ ምንም አይነት ቡድኑን የተመለከቱ ይፋዊ ጋዜጣዊ መግለጫዎች ወይም ፕሬስ ሪሊዞች አልነበሩም፡፡ ይህም እንደተለመደው የሕብረተሰቡን እና የመገናኛ ብዙሀንን ስለቡድኑ ቀጥተኛ መረጃ የማግኘት መብት የገደበ ነበር፡፡ ጋዜጠኞችም ሚዛናዊ ሆኖ ከመዘገብ ይልቅ ጎራ ለይተው ቃላት መወራወራቸው የህዝብን ትክክለኛ መረጃ የማግኘት መብት የነፈገ ነው፡፡ 

አዎንታዊ ጎኖች
ሰለሞን ባረጋ በወንዶች 10,000 ሜትር ወርቅ፣ ለሜቻ ግርማ በወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል ብር፣ ጉዳፍ ፀጋዬ በሴቶች 5000 ሜትር ነሐስ፣ እና ለተሰንበት ግደይ በሴቶች 10,000 ሜትር ነሐስ ማስመዝገብ መቻላቸው የሚደነቅ ስኬት ነው፡፡

የመጪው ትውልድ አካል የሆኑት ተስፈኞቹ መቅደስ አበበ፣ ፍሬወይኒ ሀይሉ፣ በሪሁ አረጋዊ እና ጌትነት ዋለን ጨምሮ አምስት አትሌቶች ለሜዳሊያ የቀረበ የአራተኛነት ደረጃን ይዘው ማጠናቀቅ መቻላቸውም መልካም ነው፡፡ በተለይ ወጣቶቹ ያስመዘገቡት ውጤት በመጪዎቹ ዓመታት ተገቢውን ድጋፍ ካገኙ የምንጓጓለትን ድል ሊያስገኙልን እንደሚችሉ ያመላከተን ነው፡፡

የሀብታም አለሙ በኢትዮጵያ የኦሊምፒክ ተሳትፎ ታሪክ በሴቶች 800 ሜትር ለመጀመሪያ ግዜ ለፍፃሜ ተወዳዳሪነት መብቃት ምንም እንኳ በፍፃሜው የሜዳልያ ድል ባይቀናትም በአዎንታዊ ጎን ሊጠቀስ የሚችል ስኬት ነው፡፡

ከአንደኛ እስከ ስምንተኛ ደረጃን ይዘው ላጠናቀቁ አትሌቶች በሚሰጥ ነጥብ ድምር መሰረት በወጣው የነጥብ (ፕሌስመንት) ደረጃ ሰንጠረዥ ላይ በ64 ነጥብ ዘጠነኛ ሆነን ማጠናቀቃችንም እሰየው የሚያስብል ነው፡፡

በቶኪዮ ኦሊምፒክ ከአራተኛ እስከ ስምንተኛ ባሉት ደረጃዎች ውስጥ አጠናቀው ነጥብ ያስገኙ እና የዲፕሎማ ተሸላሚ የሆኑት አትሌቶች፡-
4ኛ – ፍሬወይኒ ሀይሉ – በሴቶች 1500 ሜትር
4ኛ – መቅደስ አበበ – በሴቶች 3000 ሜትር መሰናክል
4ኛ – ሮዛ ደረጀ – በሴቶች ማራቶን
4ኛ – በሪሁ አረጋዊ – በወንዶች 10,000 ሜትር
4ኛ – ጌትነት ዋለ – በወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል
5ኛ – እጅጋየሁ ታዬ – በሴቶች 5000 ሜትር
6ኛ – ሀብታም አለሙ – በሴቶች 800 ሜትር
6ኛ – ሰንበሬ ተፈሪ – በሴቶች 5000 ሜትር
8ኛ – ዮሚፍ ቀጄልቻ – በወንዶች 10,000 ሜትር
8ኛ – ዘርፌ ወንድማገኝ – በሴቶች 3000 ሜትር መሰናክል

  • የአትሌቲክስ የነጥብ ደረጃ ሰንጠረዥ ከአንደኛ እስከ ስምንተኛ ባሉት ደረጃዎች ውስጥ የሚያጠናቅቁ አትሌቶች በሚያስመዘግቡት ነጥብ ድምር መሰረት የሚወጣ ሲሆን የነጥብ አሰጣጡም ለአንደኛ ደረጃ 8 ነጥብ፣ ለሁለተኛ ደረጃ 7 ነጥብ፣ ለሶስተኛ ደረጃ 6 ነጥብ፣ ለአራተኛ ደረጃ 5 ነጥብ፣ ለአምስተኛ ደረጃ 4 ነጥብ፣ ለስድስተኛ ደረጃ 3 ነጥብ፣ ለሰባተኛ ደረጃ 2 ነጥብ፣ እና ለስምንተኛ ደረጃ 1 ነጥብ ነው።

ከፊታችን ምን  እየጠበቀን ነው? ምንስ እናድርግ?
ባለፈው ዓመት በዓለም አቀፉ ወረርሺኝ ምክንያት ትልልቅ ዓለም አቀፍ ውድድሮች ለሌላ ግዜ እንዲተላለፉ መደረጉ ይታወቃል፡፡ ሌላ አስገዳጅ ሁኔታ ካልተፈጠረ በስተቀር ቀጣዮቹ አራት ዓመታት በተከታታይ በየዓመቱ ዓለም አቀፍ የአትሌቲክስ ውድድሮች የሚካሄዱባቸው ይሆናሉ፡፡ በ2022 የዓለም ሻምፒዮና፣ በ2023 የዓለም ሻምፒዮና፣ በ2024 የኦሊምፒክ ጨዋታዎች፣ እና በ2025 የዓለም ሻምፒዮና ውድድሮች ይኖራሉ፡፡ በቀጣዩ ዓመት በኢትዮጵያ የቀን አቆጣጠር ከሐምሌ 8 – 17/2014 በዩናይትድ ስቴትስ ኦሪጎን የሚካሄደው የዓለም አትሌቲክስ ሻምፒዮና አዘጋጆች ሙሉ የውድድሩን ፕሮግራም፣ የማራቶን እና የእርምጃ ውድድሮች የሚካሄዱባቸውን ቦታዎች በትላንትናው ዕለት ይፋ አድርገዋል፡፡ የዓለም ሻምፒዮናውን ውድድር በኃላፊነት የሚመራው የኢትዮጵያ አትሌቲክስ ፌዴሬሽንም ከወዲሁ ለዛ ውድድር ተሳትፎ የሚጠበቅበትን አቅዶ መንቀሳቀስ ይኖበርታል፡፡

ከምርጫ ጋር በተያያዘ የሚነሱ ጭቅጭቆችን ለማስቀረት ከወዲሁ ሁሉም አትሌቶች አውቀውት በውስጡ የሚያልፉበትን ገዢ የሆነ የመምረጫ መስፈርት ማዘጋጀት ቀዳሚው ተግባር መሆን አለበት፡፡ የመምረጫ መስፈርት ሁልግዜም በግላዊ ምልከታ እና ፍላጎቶች ላይ በሚመሰረት ምክንያት አነጋጋሪ መሆኑ የማይቀር ነው፡፡ ቢሆንም ባለድርሻ አካላቱን በሙሉ ባሳተፈ መልኩ ውይይት ተደርጎበት ቢወጣ ሁሉንም ገዢ እና ከጭቅጭቅ የፀዳ ሊሆን ይችላል፡፡ እዚህ ላይ በቶኪዮ ኦሊምፒክ ከተከሰቱት ሁኔታዎች አንፃር የሌሎች ሀገሮችንም ተሞክሮዎች በመዳሰስ ነገሩን ሰፋ አድርጎ መመልከት ቢቻል ጥሩ ነው፡፡ ትልልቅ ውድድሮች በመጡ ቁጥር በተደጋጋሚ እንደታዘብነው አንዳንድ አትሌቶች በቡድኑ ውስጥ ለመካተት የሚያደርጉትን ተገቢ ያልሆነ ሙከራም ማቆም አለባቸው፡፡ ከፋም ለማም ስፖርቱን እንዲመራ ኃላፊነት የተሰጠው ተቋም የሚያወጣቸውን መስፈርቶች ማክበርና በዛ ውስጥ ተመራጭ ለመሆን መሞከር ግድ እንደሚላቸውም መዘንጋት የለባቸውም፡፡ ማኔጀሮች እና አሰልጣኞች በተለይ በማራቶን የራሳቸውን አትሌት ለማስመረጥ የሚያደርጓቸው አላስፈላጊ ግፊቶችም ሊያቆሙ ይገባል፡፡

ለውድድሮች የምናደርጋቸውን ዝግጅቶች ጠንካራ እና ደካማ ጎኖች ከውድድሮች በኋላ መገምገም እና መታረም ያለባቸው ነገሮች ካሉ ማረም፡፡ ከፍተኛ ሙቀት በነበረባቸው በለንደን 2012 ኦሊምፒክ ሶስቱም የወንዶች ማራቶን ተወዳዳሪዎቻችን፣ በሞስኮ 2013 የዓለም ሻምፒዮና ሁለቱ የሴቶች ማራቶን ተወዳዳሪዎቻችን፣ በቶኪዮ ኦሊምፒክ ላይ አምስት የማራቶን (ሶስቱም ወንዶች እና ሁለት ሴቶች) ተወዳዳሪዎቻችን እንዲሁም የሴቶች እርምጃ ተወዳዳሪያችን ለማቋረጥ መገደዳቸውን አስተውለናል፡፡ ስለዚህ በጎዳና ላይ ውድድሮች ከባድ ሙቀት ለሚኖርባቸው ቦታዎች እንዴት መዘጋጀት አለብን የሚለው ጉዳይም በደንብ ሊታይ የሚገባው ይመስለኛል፡፡ አንዳንድ የመም (ትራክ) ተወዳዳሪ አትሌቶቻችን የውድድር ዓመቱ ሲጀምር ድንቅ ብቃታቸውን ያሳዩን እና ወደትልቅ ውድድር ሲቃረቡ አቋማቸው እየወረደ ይመጣል፡፡ አሰልጣኞቻቸው ለእነዚህ አይነቶቹ አትሌቶች ወደትልቅ ውድድር ሲቃረቡ ብቃታቸውን እያሳደጉ እንዲሄዱ የሚረዳቸውን የልምምድ ፕሮግራም ቢያዘጋጁላቸው መልካም ነው፡፡ በመካከለኛ ርቀት ውድድሮች ላይ በተለይ በወንዶች አሁንም በከፍተኛ ደረጃ የሚፎካከሩ አትሌቶችን ለማፍራት ጠንክረን መስራት ይጠበቅብናል፡፡

Continue Reading

Articles

የኢትዮጵያውያን አትሌቶች የቶኪዮ ኦሊምፒክ የአትሌቲክስ ማጣሪያ ውድድሮች የመጀመሪያ ሁለት ቀናት

Published

on

በሴቶች 5000 ሜትር የፍፃሜ ውድድር ላይ የሚፎካከሩት ኢትዮጵያውያን አትሌቶች

በቶኪዮ ኦሊምፒክ የመጀመሪያዎቹ ሁለት ቀናት የኢትዮጵያ አትሌቶች የተሳተፉባቸው የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል፣ 800 ሜትር በሁለቱም ፆታዎች፣ እንዲሁም የሴቶች 5000 ሜትር ማጣሪያዎች ሌላኛዎቹ የኢትዮጵያውያን የትኩረት ማዕከል የነበሩ ውድድሮች ናቸው፡፡ ቀጣዩ ዘገባ የኢትዮጵያውያኑን የማጣሪያ ውድድሮች ተሳትፎ እና ውጤቶች አንዲሁም ተጨማሪ መረጃዎችን ይዟል፡፡

የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል

በአትሌቲክስ ውድድሩ የመክፈቻ ቀን (ዓርብ ሐምሌ 23/2013) ጠዋት ላይ በተካሄደው የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል ማጣሪያ ከተሳተፉት ሶስት ኢትዮጵያውያን አትሌቶች መካከል ከምድብ አንድ ለሜቻ ግርማ (8፡09.83) በአንደኛነት፣ ከምድብ ሁለት ጌትነት ዋለ (8፡12.55) በሁለተኛነት ለፍፃሜው ሲያልፉ በምድብ ሶስት የተወዳደረው ታደሰ ታከለ (8፡24.69) ስምንተኛ ወጥቶ ለፍፃሜው ሳያልፍ ቀርቷል፡፡ ለሜቻ ጃፓናዊው ሚዩራ ዩጂን እና ኬንያዊው ቤንጃሚን ኪይገንን በማስከተል ከምድቡ ያሸነፈበት 8:09.83 በኦሊምፒክ የማጣሪያ ውድድሮች ላይ የተመዘገበ የምንግዜውም ፈጣን ሰዓት ሆኗል፡፡ የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል የፍፃሜ የሜዳልያ ፉክክር በዋናነት በኬንያውኑ ቤንጃሚን ኪገን እና አብራሀም ኪቢዎት፣ በኢትዮጵያውያኑ ለሜቻ ግርማ እና ጌትነት ዋለ እንዲሁም በሞሮኳዊው ሶፊያን ኤል ባካሊ መካከል እንደሚሆን ይጠበቃል፡፡

ኢትዮጵያ በወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል በ1980ው የሞስኮ ኦሊምፒክ በሻምበል እሸቱ ቱራ አማካይነት ካስመዘገበችው የነሐስ ሜልያ ድል ወዲህ በርቀቱ በወንዶች ምንም አይነት የኦሊምፒክ ሜዳልያ ድል የላትም፡፡ ሆኖም ከቅርብ ግዜ ወዲህ እየታዩ የመጡ መሻሻሎች እና በዶሀው የዓለም ሻምፒዮና ላይ የተመዘገበው የብር ሜዳልያ ድል በቶኪዮም ሌላ ሜዳልያን ተስፋ እንድናደርግ ያነሳሳን ሆኗል፡፡ ዘግይቶ የተሰላፊ አትሌቶች ለውጥ ከተደረገባቸው ርቀቶች አንዱ በሆነው የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል በተጠባባቂነት የተመዘገበውና በዋናነት በ5000 ሜትር እንደሚወዳደር ይጠበቅ የነበረው ጌትነት ዋለ ወደመጀመሪያ ተሰላፊነት የመጣ ሲሆን ኃይለማሪም አማረ በመጨረሻ ሰዓት በለሜቻ ግርማ መተካቱም አነጋጋሪ የሆነ ሌላኛው ለውጥ ነው፡፡ ጌትነት በ3000 ሜትር መሰናክልም ጠንካራ ተፎካካሪ አትሌት ሲሆን በዶሀ የዓለም ሻምፒዮና ላይ አራተኛ ሆኖ ማጠናቀቅ ችሏል፡፡ በፍፃሜው ውድድር በ2019 የርቀቱ የዳይመንድ ሊግ ሻምፒዮን ጌትነት ዋለ እና በወቅቱ የዓለም ሻምፒዮና የብር ሜዳሊስት ለሜቻ ግርማ የሚወከለው የኢትዮጵያ ቡድን በቶኪዮ የኬንያውያኑን የበላይነት ለመግታትና አዲስ የስኬት ታሪክ ለማፃፍ እንደሚበቃ ተስፋ ተጥሎበታል፡፡                     

በ1984 በሎስ አንጀለስ ከተከናወነው የኦሊምፒክ ውድድር አንስቶ በተከታታይ በዘጠኝ የኦሊምፒክ ውድድሮች ወይም ላለፉት 36 ዓመታት የኦሊምፒክ የወንዶች 3000 ሜትር መሰናክል የወርቅ ሜዳልያ ድል በኬንያውያን ቁጥጥር ስር ይገኛል፡፡ በዓለም ሻምፒዮናም ተመሳሳይ የበላይነት ያላቸው ኬንያውያን ከ17 የዓለም ሻምፒዮና ውድድሮች በ14ቱ የወርቅ ሜዳልያው አሸናፊዎች ናቸው፡፡ ሆኖም ከሁለት ዓመት በፊት በዶሀው የዓለም ሻምፒዮና ላይ ከኢትዮጵያውያን እና ከሞሮኮ አትሌቶች የገጠማቸው ተግዳሮት ለመሸነፍ እጅግ አቅርቧቸው የነበረ መሆኑ አይዘነጋም፡፡ በአንድ ማይክሮ ሰከንድ ልዩነት አሸናፊነታቸውን ባረጋገጡበት በዶሀው ውድድር የተፈታተኗቸው ኢትዮጵያዊው ለሜቻ ግርማ እና ሞሮኳዊው ሶፊያን ኤል ባካሊ በቶኪዮው ፍፃሜ ለሌላ ብርቱ ፉክክር እየጠበቋቸው ይገኛሉ፡፡ ባለፉት ሁለት የዓለም ሻምፒዮናዎች በቅደም ተከተል የብር እና የነሐስ ሜዳልያን ያገኘው ሞሮኳዊው ሶፊያን ኤል ባካሊ በቶኪዮ ከሚወዳደሩት በሙሉ የላቀና 7፡58.15 የሆነ የራሱ ምርጥ ሰዓት ያለው ነው፡፡

ኬንያ በቶኪዮ ያለፈው ውድድር ሻምፒዮንነቱን ክብር የሚያስጠብቅላትን አትሌት ይዛ መቅረብ ሳትችል ቀርታለች፡፡ ከአምስት ዓመት በፊት በሪዮ የኦሊምፒክ እንዲሁም ከሁለት ዓመት በፊት በዶሀ የዓለም ሻምፒዮን የሆነው ኮንሰስለስ ኪፕሩቶ ባለፈው ወር በኬንያ የኦሊምፒክ ምርጫ ውድድር ላይ ውድድሩን ባለማጠናቀቁ የኦሊምፒክ ሻምፒዮንነት ክብሩን ለማስጠበቅ በቶኪዮ አልተገኘም፡፡ ስለዚህ አሁን የረጅም ግዜ የበላይነታቸውን የማስጠበቅ ኃላፊነቱ በ2019ኙ የዶሀ የዓለም ሻምፒዮና ላይ በቅደም ተከተል ስድስተኛ እና ሰባተኛ ሆነው ባጠናቀቁት ቤንጃሚን ኪገን እና አብራሀም ኪቢዎት ላይ ወድቋል፡፡  

የሴቶች 800 ሜትር

ከአትሌቲክሱ የጀመሪያ ቀን የጠዋት መርሀግብሮች አንዱ በነበረው የሴቶች 800 ሜትር ማጣሪያ በምድብ ሶስት በአሜሪካዊቷ አቲንግ ሙ ተቀድማ በ2 ደቂቃ ከ01.20 ሰከንድ ሁለተኛ የወጣችው ሀብታም አለሙ ለግማሽ ፍፃሜው ያለፈች ሲሆን በሁለተኛው ቀን ምሽት ላይ በተካሄደው የግማሽ ፍፃሜ ውድድር ላይም በአሜሪካዊቷ አቲንግ ሙ ተቀድማ በ1:58.40 ሁለተኛ በመሆን በኦሊምፒክ የውድድር ታሪክ ለመጀመሪያ ግዜ በርቀቱ ለፍፃሜ ውድድር የበቃች ኢትዮጵያዊት ሆናለች፡፡ ሀብታም ከውድድሩ በኋላ በቶኪዮ ለሚገኘው ባልደረባችን አብይ ወንድይፍራው በሰጠችው አጭር ቃል ‹‹ውድድሩ ትንሽ ፈታኝ ነበር ነገር ግን ለሀገሬ ስል ያለኝን አቅም ሁሉ ተጠቅሜያለሁ፡፡ ክብሩ ይስፋ ለመድኃኒዓለም በመጨረሻም አሪፍ ውጤት ላይ ደርሻለሁ፡፡ ለኦሊምፒክ የፍፃሜ ውድድር ሳልፍ የመጀመሪያዬ ነው፡፡ ከዚህ በፊትም ከኢትዮጵያ ለፍፃሜ የደረሰ ያለ አይመስለኝም እና አሁንም መጨረሻዬን ያሳምርልኝ ነው የምለው›› ብላለች፡፡  

በሴቶች 800 ሜትር የመጀመሪያ ዙር ማጣሪያ በምድብ አራት በ2.01.98 አራተኛ ሆና ያጠናቀቀችው ነፃነት ደስታ ወደ ግማሽ ፍፃሜው መቀላቀል ሳትችል ስትቀር በጀማሪዎች ስም ዝርዝር ላይ ስሟ ተካቶ በምድብ አንድ እንደምትሮጥ ስትጠበቅ የነበረችው ወርቅውሀ ጌታቸው ግልፅ ባልተደረገ ምክንያት ውድድሩን ሳትጀምር ቀርታለች፡፡

የወንዶ 800 ሜትር

የወንዶች 800 ሜትር የመጀመሪያ ዙር ማጣሪያ ላይ የተሳተፈው ኢትዮጵያዊው መለሰ ንብረት ከምድብ ሶስት በ1:47.80 ሰባተኛ ሆኖ በማጠናቀቅ ለግማሽ ፍፃሜው ማለፍ ሳይችል ቀርቷል፡፡ በመሐመድ አማን ስኬቶች በመነቃቃት ላይ የነበረው የወንዶች 800 ሜትር ከቅርብ ግዜ ወዲህ ኢትዮጵያ ሶስት ሰዓት የሚያሟሉ ተወካይ አትሌቶችን ለማግኘት እየተቸገረችበት የምትገኝ ርቀት እንደሆነ እየታየ ነው፡፡ የኦሊምፒክ ሚኒማ ማሟላት የቻለ አንድ አትሌት ብቻ ይዘን የቀረብንበት የቶኪዮ ኦሊምፒክም ይህ ችግር እንዳልተቀረፈ የታየበት ሌላኛው አጋጣሚ ሆኗል፡፡  

የሴቶች 5000 ሜትር ማጣሪያ

በአትሌቲክሱ የመጀመሪያ ቀን ሐምሌ 23/2013 ምሽት ላይ በተደረት የሴቶች 5000 ሜትር ማጣሪያ ላይ የተሳተፉት ሶስቱም ኢትዮጵያውያን አትሌቶች ሐምሌ 26/2013 ምሽት ላይ ለሚደረገው የፍፃሜ ውድድር አልፈዋል፡፡ ከምድብ አንድ ሰንበሬ ተፈሪ (14፡48.31) እና እጅጋየሁ ታዬ (14፡48.52) የኔዘርላንዷ ሲፋን ሀሳን (14፡47.89) እና ኬንያዊቷ አግነስ (14፡48.01) ቲሮፕን ተከትለው በቅደም ተከተል ሶተኛ እና አራተኛ ሆነው ሲያልፉ ከምድብ ሁለት ጉዳፍ ፀጋዬ (14፡55.74) ኬንያዊቷ ሔለን ኦቢሪ (14፡55.77) አስከትላ በአንደኛነት አልፋለች፡፡


ሐምሌ 26/2013 ምሽት ላይ በሚደረገው የሴቶች 5000 ሜትር የፍፃሜ ውድድር ላይ የሚፎካከሩት ኢትዮጵያውያን አትሌቶች

በሄንግሎ በተከናወነው የኢትዮጵያ የኦሊምፒክ ምርጫ ውድድር ላይ ባስመዘገበችው የራሷ ምርጥ 14:13.32 የርቀቱ የወቅቱ ፈጣን አትሌት ሆና ወደ ቶኪዮ ያቀናችው ጉዳፍ ለወርቅ ሜዳልያ ድል ከሚጠበቁት መካከል ናት፡፡ በሄንግሎው ውድድር ላይ ጉዳፍን በመከተል በቅደም ተከተል 14:14.09 እና 14፡15.24 በሆነ ሰዓት የጨረሱት እጅጋየሁ እና ሰንበሬም በዓለም የምንግዜም ምርጥ ዝርዝር ውስጥ የስድስተኛ እና ሰባተኛ ደረጃን ለመያዝ የበቁ ጠንካራ አትሌቶች ናቸው፡፡ የቶኪዮ ኦሊምፒክ የሴቶች 5000 ሜትር ተወዳዳሪዎች ዝርዝር ሶስቱን ኢትዮጵያውያን ጨምሮ ከዓለም የምንግዜም ምርጥ አስር የርቀቱ ሯጮች አምስቱን ያካተተ ነው፡፡ ኬንያውያኑ ሄለን ኦቢሪ እና አግነስ ቲሮፕ ከምንግዜም ምርጥ አስሮቹ ውስጥ የሚካተቱ ሲሆኑ በ12ኛ ደረጃ ላይ የምትገኘው ኔዘርላንዳዊቷ ሲፋን ሀሳንም የቶኪዮውን የፍፃሜ ፉክክር በጉጉት እንዲጠበቅ የምታደርግ ብርቱ አትሌት ናት፡፡

Continue Reading

Articles

ሰለሞን ባረጋ ለአስራ ሶስት ዓመት የራቀንን የወንዶች 10,000 ሜትር ድል በቶኪዮ ወደ ኢትዮጵያ መልሶታል

Published

on

218076583_1010892909482678_1235421043554241523_n

በቶኪዮ ኦሊምፒክ በጉጉት ሲጠበቅ የነበረው የአትሌቲክስ ውድድር በተጀመረ በሁለተኛው ቀን በወንዶች አስር ሺህ ሜትር ኢትዮጵያውያንን እጅግ ያስደስተው ድል በወጣቱ ሰለሞን ባረጋ አማካይነት ተመዝግቧል፡፡   
በ1980 ሞስኮ ላይ ምሩፅ ይፍጠር በርቀቱ ለመጀመሪያ ግዜ የኦሊምፒክ የወርቅ ሜዳልያ ካስገኘ በኋላ ከተደረጉት አስር የኦሊምፒክ የወንዶች 10 ሺህ ሜትር ውድድሮች ኢትዮጵያ አምስቱን በበላይነት ለመጨረስ ችላለች፡፡ የርቀቱ ንጉሶች ሀይሌ ገብረስላሴ እና ቀነኒሳ በቀለ ከ1992 እስከ 2008 ዓ.ም. በአራት ተከታታይ የኦሊምፒክ ውድድሮች ላይ በማሸነፍ የርቀቱ የወርቅ ድል ለኢትዮጵያ ብቻ የተሰጠ እንዲመስለን አድርገውንም ነበር፡፡ ከ2008ቱ የቤይጂንግ ኦሊምፒክ የቀነኒሳ በቀለ ድል በኋላ በተከሰተው የሞ ፋራህ የበላይነት ምክንያት ተመሳሳዩን ድል በቶኪዮ ለማየት 13 ዓመታትን መጠበቅ ግድ ብሎናል፡፡ ላለፉት አስራ ሶስት ዓመታት በጉጉት ስንጠብቀው የቆየነውን የ10 ሺህ ሜትር የኦሊምፒክ ድል በመጨረሻም ሰለሞን ባረጋ በቶኪዮ አጎናፅፎናል፡፡ የሰለሞን የቶኪዮ የወርቅ ሜዳልያ ድል ኢትዮጵያ ካለፉት አስራ አንድ ኦሊምፒኮች በርቀቱ ለስድስተኛ ግዜ የበላይ ሆና እንድትጨርስ ያስቻለም ነው፡፡ ድሉ በቶኪዮ የአትሌቲኪስ ውድድሮች የመጀመሪያው የወርቅ ሜዳልያ ድል ሆኖም ተመዝግቧል፡፡ ሰለሞን ባረጋ በ2018 የበርሚንግሀም የዓለም የቤት ውስጥ ውድድር በ3000 ሜትር እና በ2019 የዶሀ ዓለም ሻምፒዮና ላይ በ5000 ሜትር የብር ሜዳልያ ካገኘ በኋላ በመጀመሪያ የኦሊምፒክ ተሳትፎው ከፍተኛ ክብር የሚሰጠውን የ10,000 ሜትር የወርቅ ሜዳልያ ድል ለማሳካት በቅቷል፡፡

‹‹የ200 ሜትር እና 400 ሜትር አጫጨር የፍጥነት ሩጫ ልምምዶችን ስሰራ ስለነበረ ሁለት ዙር ሲቀር ውድድሩን እንደማሸንፍ ለራሴ ነገርኩት››
ሰለሞን ባረጋ ከቶኪዮው ድል በኋላ

ሰለሞን ባረጋ ከቶኪዮው ድሉ በኋላ በስፍራው ከሚገኘው የስራ ባልደረባችን አብይ ወንድይፍራው ጋር ባደረገው አጭር ቃለ ምልልስ የሚከተለውን ብሏል ‹‹ረጅም ርቀት የእኛ ስፖርት ነው ተብሎ ይታመናል፡፡ ሆኖም በኦሊምፒክ ውድድር ላይ ወርቅ ሜዳልያ ከወሰድን ብዙ ግዜ አልፎናል፡፡ ይህን ነገር ለመጨረሻ ግዜ ያሳካውም ቀነኒሳ ነበረ፡፡ ዛሬ በቶኪዮ ድሉን በማሳካቴ በጣም ደስተኛ ነኝ፡፡ በተለይ ለእኛ ከቶኪዮ ጋር አበበ ቢቂላን የምናስታውስበት ድል ስለሆነ ያንን በማሳካቴም በጣም ተደስቻለሁ፡፡ ዘንድሮ ከኡጋንዳ የዓለም ሪኮርድ የሰበረው ቼፕቴጌይ እና የዓመቱን ፈጣን ሰዓት የሮጠው ኪፕሊሞ ነበሩ፡፡ እናም ውድድሩ በጣም ይፈጥናል ብዬ ነበር የጠበቅኩት ግን አልተሮጠም፡፡ ውድድሩን የጨረስነውም 27 ቤት ነው፡፡ የ200 ሜትር እና 400 ሜትር አጫጨር የፍጥነት ሩጫ ልምምዶችን ስሰራ ስለነበረ ሁለት ዙር ሲቀር ውድድሩን እንደማሸንፍ ለራሴ ነገርኩት፡፡ ኡጋንዳውያኑ አትሌቶች ዛሬ ብዙም አልታገሉም፡፡ አብዛኛውን ሰዓት ከኋላ ነው የቆዩት እና እንደዚህ ይሆናል ብዬ አልጠበቅኩም ነበር፡፡ እነርሱን ካሜራ ላይም እያየኋቸው ስለነበር ስለነሱ ብዙም አልተጨነቅኩም እንደውም ከእነሱ ይልቅ የእኛን ልጆች ነበረ ይወጣሉ ብዬ የጠበቅኩት፡፡ በውድድሩ መሀል ተጠባቂ የሆኑት ኡጋንዳውያን ወደኋላ ቀርተው ሶስተኛው የቡድን አጋራቸው ወደፊት ወጥቶ በሰፊ ልዩነት ሲመራ እኛ እነሱን ስንጠብቅ እሱ አዘናግቶ እንዳያሸንፍ ልዩነቱን ለማጥበብ ሞክሬያለሁ፡፡ ምናልባት እነሱ እኛን ሲጠብቁ አንተ ሂድ ያሉት ነበር የመሰለኝ፡፡ ከዚህ በፊት በእንደዚህ አይነቱ ነገር ዳይመንድ ሊግ ላይ ስለተሸወድኩኝ ያንን እንዳይደግሙ ብዬ ነበረ ልዩነቱን ለማጥበብ የሞከርኩት፡፡ የአሰልጣኜንም ምክር እየሰማሁ ስለነበረ የምሮጠው እና ወደኋላ ተመለስ እያለኝ ስለነበር ወደኋላ ተመልሻለሁ፡፡ የእነርሱ እስትራቴጂ እሱን ወደፊት እንዲወጣ አድርገው እኛን ለማድከም ነበረ፡፡ ከበሪሁን ጋር ስንነጋገር ወደፊት ጠጋ በል እያልኩት ነበረ፡፡ ከበሪሁን ጋር ልምምድም አብረን ነበረ የምንሰራው፡፡ እኔ እንደውም ከአንድ እስከ ሶስት እንወጣለን ብዬ ነበር የጠበቅኩት አጋጣሚ ሆኖ አልተሳካም ነገር ግን ወርቁን ወደኢትዮጵያ በመመለሳችን በጣም ደስተኛ ነን፡፡›› ብሏል፡፡

Continue Reading

Trending